Energiegemeenschap en energiedelen

Deze vragen komen aan bod in de Praktische gids voor Energiegemeenschappen.

WarmteLokaal en Energie van Utrecht hebben deze gids in opdracht van de provincie Utrecht opgesteld. In de gids wordt ingegaan op de begrippen energiegemeenschap en energiedelen en hoe dit in de Europese regelgeving en nieuwe Nederlandse Energiewet is opgenomen. Verschillende voorbeelden van energiegemeenschappen worden toegelicht. En er wordt een aanpak geschetst voor de opzet van een energiegemeenschap, bestaande uit zes bouwstenen. Vervolgens zijn deze bouwstenen in een stappenplan verwerkt: het Energie Canvas. Dit hulpmiddel kun je gebruiken om je strategie en bedrijfsplan voor de opzet van een energiegemeenschap concreet te maken.

Dit Energie Canvas is door energiecoöperatie Soester Energie (SOEN) al getest en als voorbeeld in deze gids terug te vinden.

Wat is energiedelen?

Energiedelen is de opgewekte stroom die gelijktijdig wordt verbruikt (binnen het kwartier) in de energiegemeenschap delen. Het gaat dus om het delen van energie tussen de leden van de energiegemeenschap. De leden kunnen particulieren zijn, kleine lokale bedrijven of lokale overheden. De energiedienstverlener regelt het proces rondom energiedelen, de in- en verkoop van de stroom, de facturatie etc. Om | nieuwe energie/EnergieVanOns doet dit coöperatief en op nationaal niveau. 

Hiervoor is het nodig om energiedata te verzamelen uit de slimme meters. Het gelijktijdige deel wordt verrekend tegen de afgesproken prijs. Het niet-gelijktijdige deel wordt ingekocht (bij een tekort) of verkocht (bij een overschot) op de markt. 

Voor energiedelen moet je nu nog allemaal bij één energieleverancier (om | nieuwe energie) zitten, dus zowel de opwek (PPA) als de leveringscontracten van de deelnemers.

Het voordeel van energiedelen is dat we minder afhankelijk worden van de markt. Immers de opwek binnen de energiegemeenschap kan tegen kostprijs plus een kleine risicomarge worden gedeeld. En zo blijft de duurzaam opgewekte energie lokaal.  

Energiedelen is niet bedoeld om onder de verplichting van energiebelasting uit te komen, dus er zijn geen belastingvoordelen. 

Metrokaart Energiedelen (van Energie Samen)

Wat kun je nu al doen als energiecoöperatie?

• Simuleren van huidige gelijktijdigheid in de gemeenschap en lokale prijs (met de Coöperatie Configurator)
• Monitoren van gemeenschappelijke energie
• Nadenken over ambitie, doelstelling en rol in het energiesysteem
• Plan schrijven voor verbeterde gelijktijdigheid

Met deze simulatie kun je onder meer de volgende vragen beantwoorden:

• Waar staan we als gemeenschap en wat moeten we doen om op een hogere gelijktijdigheid te komen?
• Wat als we specifieke afnemers toevoegen (bijv. bedrijven) of wat als we windmolens toevoegen?

De volgende stap is het monitoren van het energiegebruik van alle deelnemers. Wanneer en hoeveel verbruiken ze?